فاکتورهای خطر ساز سرطان معده
 

فاکتورهای خطر ساز:
عامل قطعی ایجاد سرطان معده ناشناخته است. پزشکان به ندرت می توانند توضیح دهند که چرا یک فرد به سرطان معده مبتلا می شود ولی فرد دیگر نمی شود.
پزشکان فقط می دانند افرادی که برخی فاکتورهای خطرساز را دارا باشند ریسک بیشتری جهت ابتلا به سرطان معده نسبت به دیگران دارند. فاکتور خطرساز به عاملی گفته می شود که احتمال ایجاد یک بیماری را افزایش می دهد. مطالعات فاکتورهای خطرساز زیر را برای سرطان معده پیدا کرده است:
§ عفونت با باکتری هلیکوباکترپیلوری: این باکتری به طور شایع در لایه ی داخلی معده دیده می شود. عفونت با این باکتری می تواند سبب التهاب و زخم معده گردد. همچنین می تواند ریسک سرطان معده را افزایش دهد اما گروه اندکی از افراد مبتلا به این باکتری، به سرطان معده مبتلا می شوند.
§ التهاب طولانی مدت معده: افرادی که به دلیل برخی از بیماری ها التهاب طولانی مدت معده دارند ریسک زیادی جهت ابتلا به سرطان معده خواهند داشت. همچنین در افرادی که بخشی از معده ی آنها از طریق جراحی برداشته شده است به دلیل التهاب طولانی مدت محل جراحی ممکن است در آنها سرطان معده مشاهده شود.
§ سیگار کشیدن: احتمال ایجاد این سرطان در افراد سیگاری نسبت به غیر سیگاری ها بیشتر است مخصوصا افرادی که سیگار زیادی مصرف می کنند.
§ سابقه ی خانوادگی: افرادی که خویشاوندان درجه اول آنها (پدر، مادر، برادر، خواهر) این بیماری را داشته اند جهت ابتلا به آن مستعدتر از افراد دیگرند. در صورتی که چند تن از این خویشاوندان نزدیک افراد مبتلا بوده اند احتمال این بیماری بالاتر می رود.
§ رژیم غذایی نامناسب، کم تحرکی یا چاقی: مطالعلات نشان داده اند افرادی که رژیم غذایی حاوی غداهای دودی شده، نمک سود یا ترش شده ی زیادی مصرف می کنند ریسک بیشتری جهت ابتلا به سرطان معده دارند. از طرف دیگر افرادی که سبزیجات، میوه و غذاهای تازه مصرف می کنند ممکن است ریسک ابتلا به سرطان کمتری داشته باشند. کم بودن فعالیت های فیزیکی ممکن است ریسک سرطان معده را زیاد کند. همچنین افراد چاق ریسک بالاتری جهت ابتلا به سرطان ناحیه ی فوقانی معده دارند.
بسیاری از افرادی که فاکتورهای خطرساز فوق را دارند به سرطان مبتلا نمی شوند به عنوان مثال بسیاری از مردم عفونت هلیکوباکتر پیلوری را دارند ولی به سرطان معده مبتلا نمی شوند. از طرف دیگر ممکن است فردی بدون این که هیچ کدام از فاکتورهای فوق را نداشته باشند به سرطان معده مبتلا شوند.
علائم
سرطان معده معمولا در مراحل اولیه علامتی ندارد. با رشد تومور علائم زیر ممکن است ایجاد شود:
§ احساس درد یا ناراحتی در معده
§ سختی بلع
§ حالت تهوع یا استفراغ
§ کاهش وزن
§ احساس پر شدن معده یا نفخ پس از خوردن یک وعده ی غذایی کم حجم
§ استفراغ خونی یا مشاهده ی خون در مدفوع
در بسیاری از موارد این علائم به خاطر سرطان ایجاد نمی شوند. سایر اختلالات سلامتی مانند وجود یک زخم یا عفونت نیز می تواند علائم فوق را در بیمار ایجاد کند. در صورتی که فرد این علائم را در خود مشاهده کرد باید آن را به پزشک خود اطلاع دهد تا تحت درمان فوری واقع شود.
تشخیص
در صورتی که فرد هر یک از علائم فوق را داشته باشد پزشک، او را معاینه می کند تا دلیل آن را متوجه شود. بنابراین فرد ممکن است برای تشخیص دقیق تر به یک متخصص دستگاه گوارشی ارجاع داده شود. پزشک سابقه ی سلامتی خانوادگی و خود فرد را می پرسد و ممکن است آزمایش خون یا آزمایش های دیگر تجویز شود:
§ معاینه ی فیزیکی: پزشک شکم فرد را با لمس کردن معاینه می کند تا هر گونه تجمع مایع، تورم یا تغییرات دیگر را شناسایی کند. تورم غدد لنفاوی نیز بررسی می شود.
§ اندوسکوپی: پزشک از یک لوله ی نازک که چراغی به انتهای آن وصل است برای مشاهده ی مستقیم داخل معده استفاده می کند. برای این کار ابتدا گلوی فرد توسط اسپری بی حس می شود همچنین ممکن است از داروهای مسکن نیز استفاده شود. سپس این لوله از طریق دهان و مری به معده فرستاده می شود.
§ بیوپسی: اندوسکوپ وسیله ای است که می تواند از داخل معده نمونه ی بافتی نیز تهیه کند. پس از نمونه برداری از طریق این دستگاه، پاتولوژیست نمونه را در زیر میکروسکوپ از لحاظ داشتن سلول های سرطانی بررسی می کند. بیوپسی مطمئن ترین راه تشخیص سرطان معده است.
قبل از انجام بیوپسی فرد ممکن است سوالات زیر را از پزشک خود بپرسد:
§ بیوپسی چگونه انجام می شود؟
§ آیا دردناک است؟
§ آیا عوارضی دارد؟
§ آیا احتمال عفونت و یا خون ریزی پس از انجام آن وجود دارد؟
§ چه مدت پس از آن می توانم غذا خوردن طبیعی خود را از سر بگیرم؟
§ نتایج آن کی مشخص می شود؟
در صورتی که سرطان تشخیص داده شود قدم بعدی چیست؟ چه زمانی ست؟
در صورتی که بیوپسی نشان دهد فرد به سرطان مبتلا است قدم بعدی دانستن مرحله (میزان پیشرفتگی) بیماری ست تا بهترین اقدام درمانی برای فرد صورت پذیرد.
هدف از مرحله بندی عبارت است از:
§ میزان نفوذ تومور در دیواره ی معده چقدر می باشد؟
§ آیا تومور ارگان های اطراف معده را هم درگیر کرده یا نه؟
§ آیا این سرطان به نقاط دیگر بدن انتشار یافته است یا نه؟ در صورت انتشار به کدام مناطق بدن؟
در صورت انتشار سرطان معده، سلول های سرطانی ممکن است در غدد لنفاوی مجاور، کبد، پانکراس، روده ها یا ارگان های دیگر یافت شوند. پزشک ممکن است تست های زیر را برای تشخیص مناطق درگیر در خواست کند:
§ گرافی قفسه ی سینه: این تست انتشار سرطان به ریه ی بیمار را مشخص می کند.
§ CT اسکن: یک دستگاه اشعه ی X است که به یک کامپیوتر متصل می باشد و تصاویر دیجیتالی از ارگان های فرد می گیرد. برای این اسکن ممکن است یک ماده ی حاجب به فرد تزریق شود که این ماده مشاهده ی ارگان های داخلی را آسان تر می کند. تومور های موجود در کبد، پانکراس یا ارگان های دیگر بدن با این اسکن تشخیص داده می شوند.
§ سونوگرافی اندوسکوپیک: پزشک لوله ای نازک حاوی اندوسکوپ را از طریق دهان وارد معده می کند. پروبی به انتهای آن متصل است که امواج صوتی تولید می کند و قابل شنیدن نیستند. این امواج به بافت داخل معده یا ارگان های دیگر اصابت می کند و در نتیجه ی آن تصاویری توسط کامپیوتر ساخته می شود که این تصاویر می توانند عمق نفوذ تومور در دیواره ی معده را نشان دهند. پزشک ممکن است با استفاده از سوزنی نازک نمونه برداری نیز انجام دهد.
§ لاپاراسکوپی: پزشک برش کوچکی در شکم بیمار ایجاد می کند و از طریق آن لوله ی نازکی (لاپاروسکوپ) را به داخل شکم وی می فرستد. در صورت لزوم پزشک از نواحی مشکوک بیوپسی تهیه می کند.
برخی اوقات مرحله بندی تا زمانی که جراحی برای خارج کردن تومور و غدد لنفاوی اطراف انجام نشود، کامل نمی باشد.
زمانی که سرطان معده از محل اولیه به ارگان های دیگر منتشر شود، تومور جدید سلول هایی مشابه سلول های تومور اولیه داشته و با همان نام شناخته می شود. به عنوان مثال اگر سرطان معده به کبد انتشار یابد،سلول های سرطانی موجود در کبد دقیقا همان سلول های سرطانی معده اند و به آن متاستاز سرطان معده می گویند نه سرطان کبد. به همین دلیل درمان آن نیز مشابه سرطان معده می باشد. پزشکان به این تومور جدید، تومور دور دست یا متاستاتیک می گویند.

دیدگاه بگذارید